Zaskarżenie uchwały Rady Gminy Dopiewo dotyczącej Statutu Sołectwa Dopiewo

Zaskarżenie uchwały w sprawie Statutu Sołectwa Dopiewo

Rada Gminy Dopiewo podjęła 29 maja 2017 roku uchwałę nr XXXI/404/17 w sprawie nadania Statutu Sołectwa Dopiewo. Dokument ten został opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego w dniu 5 czerwca 2017 roku pod pozycją 4230. Przeciwko wskazanemu aktowi prawa miejscowego została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W treści skargi zawarto wniosek o stwierdzenie nieważności uchwały, wnosząc również o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Dokument złożono także do wiadomości Wojewody Wielkopolskiego.

Podstawę prawną skargi stanowi między innymi ustawa o samorządzie gminnym oraz Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący wnosi o uznanie, że przeprowadzone wcześniej konsultacje społeczne w sprawie projektu dokumentu nie były wiążące oraz domaga się ich ponownego przeprowadzenia. W argumentacji wskazano na naruszenie przepisów dotyczących uprawnień Zebrania Wiejskiego oraz trybu procedowania uchwały. Podkreślono, że do uchwały nie dołączono uzasadnienia.

Przebieg konsultacji społecznych i głosowanie nad statutem

Proces przyjmowania nowych statutów dla sołectw w Gminie Dopiewo poprzedzono uchwałą nr XXVII/375/17 Rady Gminy Dopiewo z 27 lutego 2017 roku, która określała zasady przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami. Konsultacje te odbyły się w trakcie Zebrań Wiejskich w 11 sołectwach gminy w terminie od 7 do 24 marca 2017 roku. Projekty dokumentów opublikowano w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Dopiewo 28 lutego 2017 roku. Dostępność projektów w wersji papierowej była ograniczona do wglądu w Urzędzie Gminy lub u sołtysów.

W Sołectwie Dopiewo podczas zebrania 24 marca 2017 roku przeprowadzono głosowanie nad projektem statutu. Wzięły w nim udział 44 osoby. Wyniki głosowania przedstawiły się następująco: 3 osoby poparły projekt, 13 osób było przeciw, a 16 osób wstrzymało się od głosu. Skarżący odnotował fakt, że w głosowaniu nie wzięli udziału radni Ryszard Pawelec i Leszek Nowaczyk, mimo obecności na zebraniu. Podczas sesji Rady Gminy Dopiewo, która odbyła się 29 maja 2017 roku, wspomniani radni zagłosowali za przyjęciem statutu. Zgodnie z zapisami uchwały nr XXVII/375/17 wynik konsultacji uznaje się za pozytywny, gdy za projektem opowiedziała się więcej niż połowa obecnych na zebraniu. W przypadku Sołectwa Dopiewo Rada Gminy przyjęła uchwałę mimo odrzucenia projektu w głosowaniu mieszkańców.

Zmiany w kompetencjach organów sołectwa

W treści skargi podniesiono kwestię różnic pomiędzy statutami obowiązującymi od 2002 roku a nowo przyjętym dokumentem. Wskazano, że w poprzednich regulacjach Zebranie Wiejskie posiadało szersze uprawnienia w zakresie zajmowania stanowisk w istotnych dla mieszkańców sprawach oraz podejmowania uchwał. Nowa uchwała wprowadza zapisy, według których Zebranie Wiejskie opiniuje projekty uchwał na wniosek Wójta lub Rady Gminy, a podejmowanie własnych uchwał następuje na wniosek sołtysa.

Skarga dotyczy również przejęcia przez sołtysów wyłącznych kompetencji dotyczących dysponowania mieniem komunalnym przekazanym sołectwu oraz środkami sołeckimi. Wskazano, że poprzednie regulacje pozwalały na określanie zasad korzystania z mienia przez Zebranie Wiejskie. Nowe przepisy przypisują te funkcje sołtysowi, który występuje z wnioskami do Wójta co do przeznaczenia środków. Dokument zawiera również zapisy dotyczące procedur odwoływania sołtysa oraz członków Rady Sołeckiej Dopiewa. Zgodnie z nowym statutem, inicjatywa odwołania wymaga poparcia grupy mieszkańców liczącej 1/20 uprawnionych do głosowania. Porównano to do procedur referendum gminnego, gdzie próg startowy jest określony na poziomie 15 obywateli.

Status wniosków mieszkańców i rola organów gminy

W trakcie zebrania w dniu 24 marca 2017 roku złożono pisemny wniosek z uwagami dotyczącymi projektu statutu. Dokument ten wpłynął do Rady Sołeckiej Dopiewa i 8 maja 2017 roku został opublikowany w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy Dopiewo. Z treści skargi wynika, że wniosek ten nie był przedmiotem analizy na posiedzeniach rady gminy ani jej komisji. Skarżący wskazał na brak otrzymania pisemnej odpowiedzi na zgłoszone uwagi.

Skarżący podniósł, że z nowego statutu usunięto zapisy nakładające na wójta obowiązek udzielania odpowiedzi na sprawy zgłaszane przez Zebranie Wiejskie. Zaskarżona uchwała przewiduje termin 60 dni na rozpatrzenie protestu wyborczego przez Radę Gminy Dopiewo. W podsumowaniu zarzutów skarżący powołuje się na przepisy ustawy o samorządzie gminnym, wskazujące na konieczność wspierania aktywności obywatelskiej i zapewnienia funkcjonowania jednostek pomocniczych. Wskazano także na art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, podkreślając wagę równego traktowania w życiu społecznym. Skróty użyte w materiale źródłowym, takie jak BIP, pozostawiono w oryginalnej formie. Całość sprawy opiera się na przywołanych uchwałach Rady Gminy Dopiewo oraz procedurach określonych w ustawach samorządowych i sądowniczych.